Familiegeschiedenis : Samuel Isaac van West

Samuel Isaac van West (1806-1861) was een zoon van Isaac Salomon van West en Hanna Coenraad Heijmans.
Samuel Isaac was de vader van mijn betovergrootmoeder Caro van West, ook wel bekend als Caro of Cara van 't Velde.

bron www.delpher.nl



bron www.delpher.nl



 

Informatie over de adressen waar Samuel Isaac van West en zijn familie woonde is te vinden in de wijkregisters van Paramaribo op www.gahetna.nl in archief 1.05.08.01 Gouv.-Gen. West-Indische Bezittingen. Zijn dochter Caro zal men hier niet vinden. Caro was geen wettig kind en was verwerkt bij een slavin. Zij woonde op andere adressen.


Uit de wijkregisters:
 

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_695_0124 1834-1835 Gravenstraat B 47
Hanna Coenraad Heijmans, wed. Is. S. van West 71 jaar oud



bron www.gahetna.nl 
NL-HaNA_1.05.08.01_695_0124

  Hanna overleed in 1835 72 jaar oud.

 

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_652_0045

1838 Gravenstraat A 32 S.I. van West, koopman, 32 jaar



bron www.gahetna.nl 
NL-HaNA_1.05.08.01_652_0045

 



Scan NL-HaNA_1.05.08.01_673_0069
1841 Domineestraat C 53 oud nummer 386

S.I. van West, 36 jaar koopman en zijn gezin

 

 

 




bron www.gahetna.nl 
NL-HaNA_1.05.08.01_673_0069

 

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_680_0063

1842 Domineestraat C 53 oud nummer 386

S.I. van West, 36 jaar koopman en zijn gezin



bron www.gahetna.nl 
NL-HaNA_1.05.08.01_680_0063

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_690_0008

1845 Waterkant C 5 oude nummers 119-120

S.I. van West, 39 jaar koopman en zijn gezin

 

bron www.gahetna.nl 
NL-HaNA_1.05.08.01_690_0008



bron : www.delpher.nl

 In 1848 vertrok Samuel Isaak van West tijdelijk uit Suriname. Samuel Isaak van West zou in 1861 zijn overleden.

Een wingewest

Tegenwoordig is de algemene mening in Nederland dat onze voormalige  koloniën in de West alleen maar geld gekost hebben.

Nou daar dachten enkele 18e eeuwse polderkapitalisten toch wel even anders over als we een advertentie in de Amsterdamse Courant van 21 november 1785 mogen geloven.

bron www.delpher.nl

'Daar het by niemand onbekend zyn kan, wel een onbegrensd voordeel de Colonie Surinamen aan het lieve Vaderland 's jaarlyks opbrengt, en hoezeer de Koophandel en Zeevaart daar door uitgebreid word, waarvan wederom zo veele duizenden Menschen hun bestaan hebben, - zo is het ook niet minder zeker, dat de ondergang van deze Colonie, de grootste pylaren des Lands, te weeten de Koophandel en Zeevaart, van haare grondvest zoude berooven......'

Maar de ondergang van de kolonie dreigt omdat er te veel geld aan de planters was geleend tegen te hoge interest. De advertentie maakt geen melding van de ingestorte suikermarkt, waardoor de planters hun leningen niet af konden betalen. Hulp is dringend nodig, dat wil zeggen veel geld, heel veel geld, dus nog meer investeren (ten gunste van de belanghebbenden), want anders valt volgens bovenstaand citaat met Suriname de basis onder Nederland weg. Tsja, wat is het verschil tussen een omvallende kolonie in 1785 en een omvallende bank na 2000?

Jaloezie, hartstocht en moord op plantage Bethlehem in 1750

Stof voor een roman geplukt uit 18e eeuwse Surinaamse gouvernementsjournalen

Eind februari 1750 werden de witte luitjes die het voor het zeggen hadden in Suriname opgeschrikt door de brutale moord op een hunner door zijn plantageslaven.
De plantagedirecteur-eigenaar, kerkouderling Armand (Amand) Thoma (60 jaar oud) kon niet met zijn geile poten van zijn slavinnen af blijven en verwekte ook een kind bij een van hen, (de Indiaanse?) slavin? Eva.
De slaaf Coridon, de bastiaan op deplantage vermoordde uit woede en (jaloezie?) directeur Thoma. De weduwnaar Thoma hield het naast Eva namelijk ook met Bellona een vrouw van Coridon en had Bellisona een andere vrouw van Coridon geschonken aan slaaf Hector. De slaven deserteerden na hun opstand van de plantage, maar werden na korte tijd gevangen en op gruwelijke wijze gedood.
Benjamin, het kind van Thoma  en Eva werd na de geboorte per omgaande met zijn moeder op de boot naar Nederland gezet.
Met Coridon liep het ook slecht af. Hij werd enkele maanden later wreed terechtgesteld.



Bron www.gahetna.nl



Bron www.gahetna.nl



Bron www.gahetna.nl

De moord op Thoma haalde de Laaglandse media:


Bron www.delpher.nl

 

Bron www.delpher.nl

Uit de gouvernementsjournalen




Bron www.gahetna.nl




Bron www.gahetna.nl



Bron www.gahetna.nl



Bron www.gahetna.nl



Bron www.gahetna.nl


Het hele verhaal kan worden gevolgd in het archief:

1.05.10.01 Gouvernementssecretarie, 1722-1828

GOUVERNEMENTSSECRETARIE TOT 1816

inv.nr 5 Journaal 1748 juli 24 - 1751 apr. 18.

Kopie-notulen van ordinaris en extra-ordinaris vergaderingen van het Hof van Politie en Criminele Justitie, inv.nr 556 1750 feb. 2 - 1751 jan. 27

Zie voor de bron van bovenstaande afbeeldingen: http://www.gahetna.nl/collectie/archief/ead/index/eadid/1.05.10.01 

 

 

Het Galgenveld:

Waar werden de slaven terechtgesteld?

 



executie van een slaaf, illustratie uit een Italiaanse editie van Stedman



Op oude kaarten van Paramaribo staat de gerechtsplaats of justitieplaats afgebeeld.

 

bron.www.delpher.nl

bron: www.geheugenvannederland.nl
Paramaribo rond 1760. Het gerecht met galgenveld staats rechts

bron: www.geheugenvannederland.nl
Paramaribo rond 1800, de justitieplaats is aan de bovenkant van de kaart

bron: www.geheugenvannederland.nl
Paramaribo 1804, de justitieplaats is aan de bovenkant van de kaart



bron: www.geheugenvannederland.nl
Paramaribo 1821, de justitieplaats is aan de bovenkant van de kaart

bron: www.geheugenvannederland.nl
Paramaribo 1853, de oude justitieplaats links is nu alleen nog maar een kerkhof



bron: www.geheugenvannederland.nl 
W.E.H Winkels: het galgenveld in Paramaribo, 1850

 

Gouverneur Mauricius verwerkte de gebeurtenissen van 1750 later in een gedicht

Familiegeschiedenis : William Henri Karel Nielo in de wijkregisters van Paramaribo

Informatie over inwoners van Paramaribo kan men onder meer vinden in de wijkregisters over de jaren 1833-1845 in het archief  1.05.08.01  Gouv.-Gen. West-Indische Bezittingen

Zie over de bevolkingsregistratie van Suriname en de wijkregisters ook: http://www.gahetna.nl/collectie/index/nt00340/achtergrond/wet-en-regelgeving

Mijn betovergrootvader William Henri Karel Nielo (1830-1892)woonde als kind op verschillende adressen in Paramaribo.
Uit de registers staan de volgende gegevens.

Hij was een kleurling. Zijn geregistreerde leeftijd klopt niet altijd helemaal met het tot nu toe bekende jaar van zijn geboorte 1830. Als religie werd afwisselend : hervormd-gereformeerd genoemd. Op dezelfde adressen woonden meerdere mensen, maar geen enkele van hen droeg de achternaam Nielo. Wie waren zijn ouders? Deze vraag moet nog worden opgelost.

 

1833 Wagenwegstraat D137 ingeschreven als Niloid?

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_656_0466



 

Bron: www.gahetna.nl

NL-HaNA_1.05.08.01_656_0466



1837: Keizerstraat NW D 5 oud nummer D 173

 Scan NL-HaNA_1.05.08.01_648_0012

 

Bron: www.gahetna.nl
NL-HaNA_1.05.08.01_648_0012

 

1838 Hoogstraat E 363 oud nummer 778

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_657_0390

 



Bron: www.gahetna.nl
NL-HaNA_1.05.08.01_657_0390



1839 Hoogstraat E363 oud nummer D 778

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_663_0659

 



Bron: www.gahetna.nl
NL-HaNA_1.05.08.01_663_0659



1841 Wagenwegstraat B 124 oud nummer D 95a

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_672_0151

 

Bron: www.gahetna.nl

NL-HaNA_1.05.08.01_672_0151

1842 Wagenwegstraat B 124 oud nummer D 95a

Scan NL-HaNA_1.05.08.01_679_0154



Bron: www.gahetna.nl

NL-HaNA_1.05.08.01_679_0154



 

 

 

Suriname : geabsenteerd en gemerkt

In de Surinaamse kranten van de 19e eeuw werden regelmatig advertenties geplaatst over geabsenteerde of weggelopen slaven met een beschrijving uiterlijke kenmerken.

In deze beschrijving was soms sprake van het merk van de eigenaar aangebracht op het lichaam van de weggelopen slaaf of slavin.
Dit vermelde merk was een brandmerk.

Bron: www.delpher.nl

Soms stond in de advertentie expliciet vermeld dat de wegloper het Negerengels (Sranan Tongo) niet machtig was. Dan ging het meestal om een slaaf ingevoerd uit de Nederlandse Antillen. Handel tussen Suriname en de Nederlandse Antillen werd beschouwd als binnenlandse handel en viel buiten het verbod op internationale slavenhandel.

Bron: www.delpher.nl

Slavenhaler

Wie mijn vorige post "Naar de Barrebiesjes op de Wilde Kust"" heeft gelezen is waarschijnlijk in de daar geplaatste krantenberichten de term slaafhaalder tegengekomen.
Een slaafhaalder (spellingsvarianten: slaefhaelder, slaaf haalder, slaaf haaler) is een op de Europese werven schip speciaal gebouwd voor het massavervoer van gevangen Afrikanen bestemd voor de slavenhongerige koloniën op het Westelijk halfrond. De termen Afrika-vaarder of  Guinea-vaarder kom je ook wel eens tegen.

Engelse en Franse equivalenten zijn onder meer guinea-man en vaisseau d'Afrique, maar er waren nog veel meer termen voor dit soort schepen. Slavenhalers werden ook in Denemarken, Spanje en Portugal  gebouwd.
Na het verbod op de internationale slavenhandel in 1807-1808 ingesteld door Engeland en de Verenigde Staten van Amerika sloten steeds meer Europese landen zich tegen heug en meug hierbij aan. Tot ver in de 19e eeuw smokkelden slavenhalers geroofde Afrikanen naar Brazilië en Cuba en het Caraïbisch gebied. Soms zaten er 1000 gevangen Afrikanen op een slavenhaler. De schepen werden steeds sneller en moderner. Betrapte slavenhalers gooiden vaak hun gevangenen overboord of leverden complete zeeslagen met de marineschepen.

Hier volgt een kleine selectie uit 18e en 19e eeuwse krantenberichten.

1737 Een Franse slavenhaler verongelukt met 400 slaven, waarvan de meesten verdrinken




Leydse Courant 25-12-1737
www.delpher.nl



Hollandse Historische Courant 26-12-1737
www.delpher.nl

1743 het schip Lammerenburg arriveert met slaven, de bemanning is grotendeels gestorven aan scheurbuik

Bron: www.gahetna.nl

Bron: www.gahetna.nl



bron www.delpher.nl

1744: meerdere slavenhalers arriveren in Suriname

bron www.delpher.nl

1745 Jochem Outjes brengt 600 slaven naar Suriname. Outjes is een oude bekende. hij was de kapitein van het rampschip 'De Leusden' die in 1738 in de Marowijne verging.



Amsterdamse Courant 10-07-1745
\www.delpher.nl

1745 De Lammerenburg komt in Suriname aan.

bron www.delpher.nl

1746 Slavenhaler de Grenadier komt in Suriname aan.


bron www.delpher.nl

1773-1774 Diverse slavenhalers

bron www.delpher.nl

1793 Twee slavenhalers komen kort na elkaar aan in Suriname met 308 en 490 gevangen Afrikanen.

bron www.delpher.nl

1842 Amerikaanse slavenhaler levert 600 Afrikanen aan plantages in Cuba.

bron www.delpher.nl

1845 Een krantenbericht meldt dat ondanks het verbod op de overzeese slavenhandel nog grote aantallen geroofde Afrikanen jaarlijks werden verscheept.

bron www.delpher.nl

De controle op de verboden overzeese slavenhandel beperkte zich niet tot de Atlantische Oceaan, maar strekte zich ook uit tot de Indische Oceaan ten oosten van Afrika en de Middellandse Zee, waar Arabische slavenhalers meer dan 1000 jaar mensen roofden voor hun slavenmarkten.

In 1868 bevrijdde het Engelse marineschip HMS Daphne aan de oostkust van Afrika gevangenen die op een Arabisch slavenschip werden aangetroffen. Ze waren bestemd voor de Arabische en Aziatische slavenmarkten. Het centrum van de Arabische slavenhandel lag in Zanzibar.

Bevrijde Afrikaanse kinderen op de Daphne, 1868
bron: http://www.nationalarchives.gov.uk/

Bevrijde Afrikanen op de Daphne, 1868
bron:http://www.nationalarchives.gov.uk/

De Arabische slavenroof op het Afrikaanse continent was even rampzalig voor de Afrikanen als de slavenroof ten behoeve van de Europese koloniën.

1888 Een Belgische slavenhaler met 400 ongelukkigen bestemd voor de Congo

Bron : www.delpher.nl

Slavenpolis eind 18e eeuw


bron www.delpher.nl



Het stadsarchief van Amsterdam heeft een lijst van slavenschepen op haar website gezet.
Zie: https://www.amsterdam.nl/stadsarchief/archief/downloads/suriname/
http://www.amsterdam-slavernij.nl/