zondag 16 november 2025

Zeldzame vondst


Een complete slangenhuid, van kop tot staart

Een zeldzaamheid: een complete slangenhuid, die bij het vervellen is afgestroopt. Lang geleden gevonden in de tuin bij onze woning in Suriname. Mogelijk is dit vel afkomstig van een swiepie of swipi, maar het kan ook een andere kleine soort zijn geweest. Een expert zou aan de hand van dit huidje kunnen zeggen om welke soort het gaat. Zolang hij groeit moet de slang de oude huid afwerpen. Vaak gaat dat in flarden en stukken.

Ooit zag ik in de tuin in Suriname hoe een kleine slang een kikkertje in één hap doorslikte. “Nature red in tooth and claw” in de praktijk rondom je huis.  Is weer eens wat anders dan een wolf op de Veluwe.

Meer over slangen in Suriname is te onder andere vinden op deze site. 

zaterdag 15 november 2025

De Boeddha's van Bamyian

Een onverwachte treffer als je op zoek bent naar iets heel anders, is een fraaie afbeelding van de beroemde Boeddha beelden in Bamyian in Afghanistan. Ook toen in de vroege 19e eeuw waren deze beelden al behoorlijk beschadigd. 

De Boeddha beelden in Bamyian 1836

De afbeelding is te vinden in deze Duitse publicatie uit 1836: https://www.google.nl/books/edition/Indien_oder_die_Hindus/fMTQgBfJpPUC?hl=nl&gbpv=1&dq=cailas+himalaya+tibet&pg=PA16&printsec=frontcover

donderdag 6 november 2025

We zien iets bekends

Een tijd geleden schreef ik in een post over de Turkse schellenboom die als rekwisiet werd gebruikt in een aflevering van Star Trek: Enterprise.

Deze schellenboom was vele jaren eerder al op de achtergrond te zien in een scene tijdens een Klingon festival in Star Trek: The Next Generation, namelijk in de episode Firstborn.

De hele scene is te zien op YouTube https://www.youtube.com/watch?v=nu-dkjD6wJw


De schellenboom op de achtergrond 




 https://www.youtube.com/watch?v=nu-dkjD6wJw

zaterdag 1 november 2025

Familiegeschiedenis : weeskinderen in Suriname ,1837-1877

Het Nationaal Archief Suriname heeft op de website weer een nieuwe bron met gegevens over weeskinderen in de periode 1838-1877 gepresenteerd.

 


https://nationaalarchief.sr/actueel/nieuws/lancering-nieuwe-database-weesregisters-suriname-1837-1877


Weesregister en alimentatielijsten

Een korte zoektocht  op voor mij relevante familienamen in de pdf documenten leverde enkele treffers op in het Algemeen Weesregister .

Met uitzondering van Kea van Dandlau, een directe voorouder, betroffen deze treffers op de namen Van ’t Velde, Simons, De Haas en Elder geen directe voorouders, maar aanverwanten. 

Kea van Dandlau, woonachtig inde Burenstraat was de grootmoeder van het weeskind Carolina Dandlau, een volle nicht van mijn betovergrootvader, W.H.K Nielo (1830-1892).

maandag 27 oktober 2025

Goddelijke molens malen langzaam en ….onverbiddelijk.

In een eerdere post “Goddelijke Disclaimer: Memento Mori” verwerkte ik een Engelse tekst uit 1832 waarin werd geschreven dat Shiva iedereen die in de stad Kashi (Benares) overleed in zijn hemel zou worden opgenomen. Maar degene die tijdens zijn verblijf in die stad de goddelijke wetten overtrad zou door Bhairava dood vermalen worden. De schrijver verwees bij deze opmerking naar ene Ward.

Ik heb de tekst waarnaar werd verwezen gevonden en gods molens malen volgens de Engelse schrijver kennelijk ook in India, gezien deze opmerking door William Ward geuit in 1811 en 1815

Kala Bhairava, Ward 1811
Bron: zie bronnenlijst onderaan



Kala Bhairava, Ward 1815, 
Bron: Bron: zie bronnenlijst onderaan



 



















Andere schrijvers namen deze tekst over waaronder de boven aangehaalde tekst uit 1832. Alleen had de schrijver van het daar gebruikte citaat de molenstenen (millstones) weggelaten en “at death” in de zin veranderd in “to death.”

Bhairava, Moor, The Hindu Pantheon, 1810
Bron:  https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.528857

Kaal Bhairav of Kala Bhairava, een avatar gemanifesteerd uit de furieuze Rudra natuur van Shiva is ook de Heer van de Tijd en de Tijd vermaalt alles tot stof.  Hij heeft een vreeswekkende gestalte. 


Elura Cave temples, report 1885
Bron: zie bronnenlijst onderaan


Bhairava in de grotten van Ellora, afgebeeld in Report on the Elura Cave temples
Bron: zie bronnenlijst onderaan

De connectie van Bhairava (zijn naam betekent de Vreselijke) en de stad Benares wordt uitgebreid beschreven in de Skanda Purana. 

De reden van Shiva’s manifestatie als de Bhairava Avatar is te vinden in de Shiva Purana.

Bhairava in de uitgave van 1806 van Sonnerats Voyage aux Indes orientales
Bron: zie bronnenlijst onderaan

 Bhairava’s zwerftocht en bevrijding in Benares staan ook uitgebreid beschreven in de Shiva Purana.

Gods molens malen langzaam…. Is  (in diverse variaties) een oud gezegde stammend uit de derde eeuw voor onze jaartelling. De betekenis komt er op neer,  dat hoe lang het ook duurt je zal de gevolgen van je daden ondervinden.

Een zoektocht naar een connectie tussen Bhairava of Shiva en molenstenen in de betekenis van de bovengenoemde citaten van Ward leverde vooralsnog verder niets op over de herkomst van dit door de Engelse schrijver gepresenteerde beeld.

Bhairavi Yatana

Mogelijk probeerde de schrijver bij de Engelse lezer het Indiase begrip Bhairavi Yatana begrijpelijk over te brengen, door middel van het metafoor  Bhairava at death grinds between two millstones.”  Bhairavi Yatana in Kashi houdt in dat enkele seconden voor het overlijden de stervende door Bhairava wordt geconfronteerd met de last van het opgebouwde karma van zijn huidige en alle vorige levens, een moment waarin alle pijn en lijden wordt samengeperst in één tel. Yatana is de term voor het lijden in de hel.

De ziel wordt als het ware door deze “goddelijke molenstenen” ontdaan van Ego, Illusies, begeerte en niet geboete zonden, om uiteindelijk in volledige verlichting  te worden bevrijd van de last van de wedergeboorte, zoals Shiva had beloofd.

Ja waarschijnlijk een onvoorstelbaar angstaanjagend kortdurend pijnlijk ogenblik, maar is zeker niet de eindeloos gruwelijke voorstelling die met deze beeldspraak wordt gesuggereerd.

Had de Engelse schrijver in 1811 dan toch de bij christenen geliefde uitdrukking gebruikt om de goddelijke straf voor een zondig leven in Benares te omschrijven?

Een Indiase heilige uit de 19e eeuw Sirdhi Sai Baba, had een spirituele kijk op de molenstenen. De onderste steen is Karma, de bovenste staat voor devotie en de spil is de wijsheid. Zelfverwerkeling is pas mogelijk als alle impulsen, begeerten, zonden, illusies en bovenal het ego zijn vermalen

Overigens wordt de verschrikkelijke Bhairava beschouwd als de beschermer van angstig aangelegde mensen, met name bange vrouwen kunnen op zijn bescherming rekenen. Dat is toch wel weer aardig van hem.

Er is een prachtige hymne gewijd aan Kaal Bhairav : Kala Bhairava Ashtakam, in diverse versies te beluisteren op YouTube

Kala Bhairava Ashtakam

Toch leverde ze zoektocht op Shiva en “millstones” een andere onverwacht leuke weetje op. Zo zou de heer van Kailash op een bedevaart route verborgen in een berg het graan malen om zijn pelgrims te voeden. 

Ooit hoorde ik in een werkende watermolen het aangename en rustgevende zacht rommelend geluid van de over elkaar draaiende stenen.


Bronnen  van de afbeeldingen uit Google Books

Kala Bhairava, Ward 1811
Bron: https://www.google.nl/books/edition/Account_of_the_Writings_Religion_and_Man/MwFqdikzMqsC?hl=nl&gbpv=1&dq=benares+shiva+grinds&pg=PA291&printsec=frontcover



vrijdag 24 oktober 2025

Shiva aan de graanmolen

Een tijd geleden tegen toen ik voor mijn post “Shiva draagt Vasuki om zijn nek” op zoek was naar Shiva-vertolkers die hun rol speelden met een levende slang om hun nek kwam ik onder andere de film Aastik uit 1956 tegen.  Een bijzondere scene is me altijd bijgebleven. Reden om de film wat beter te bekijken

In deze scene daalt heer Shiva af naar de aarde om een graanmolen te bedienen.

Aastik, 1956
Ja, en in sommige scenes  glibbert een levende cobra om de hals van de acteur.
Bron: https://www.youtube.com/watch?v=ATCmA3a0U8Q 

Een jonge prins verlaat het hof  om zijn leven aan Shiva te wijden. Hij wordt in zijn zwerftocht gevangen genomen door een goddeloze koningin die hen tot geloofsafval probeert te dwingen. Prins Raj blijft ondanks martelingen standvastig in zijn geloof. Een van zijn kwellingen in de gevangenis bestaat uit het bedienen van een enorme graanmolen bestaande uit twee reusachtige molenstenen. Raj valt uiteindelijk uitgeput neer. Dan schiet de Heer van Kailash te hulp en met  zijn goddelijke kracht maalt hij binnen de kortste tijd een enorme hoeveelheid meel. De cipiers komen kijken hoever het werk is gevorderd. Shiva creëert een illusie. Hij neemt de gedaante van Raj aan en maakt de bewusteloze man onzichtbaar. De bewakers vertrekken tevreden. Shiva neemt zijn eigen gedaante weer aan en gaat rustig door met zijn arbeid.

De arme gevangene krijgt de molen nauwelijks in beweging
Bron: https://www.youtube.com/watch?v=ATCmA3a0U8Q

Shiva komt te hulp
Bron: https://www.youtube.com/watch?v=ATCmA3a0U8Q

Hij draait er zijn hand niet voor om
Bron: https://www.youtube.com/watch?v=ATCmA3a0U8Q

De hele film kan worden bekeken op YouTube : https://www.youtube.com/watch?v=ATCmA3a0U8Q

Er is ook een iets langere complete versie van Aastik te zien https://www.youtube.com/watch?v=42GEmWxtUUg


maandag 13 oktober 2025

Antropofagen achter de duinen

1672 is in de vaderlandse geschiedenis bekend als het rampjaar. De jonge Republiek der Verenigde Nederlanden werd door drie buitenlandse mogendheden belaagd en aangevallen. De oorlog veroorzaakte een economische crisis, en dit alles werd verergerd door politieke tegenstellingen tussen de prinsgezinden die een nazaat van Willem van Oranje aan de macht wilden hebben en de staatsgezinden die absoluut geen autocraat boven zich in het landsbestuur wilden hebben. 

De staatsgezinden hadden in de gebroeders de raadspensionaris Johan  en Cornelis de Witt twee capabele bestuurders en deze twee mannen kregen het zwaar te verduren in een ongeëvenaarde smaad en lastercampagne die tegen hen werd gevoerd door middel van pamfletten, de sociale media van de 17e eeuw. In de schotschriften werden ongefundeerde beschuldigingen van corruptie en landverraad tegen hen geuit. Het resultaat van deze demonisering avant la lettre kon niet uitblijven. Karaktermoord werd uiteindelijk verwerkelijkt in moord.  De georganiseerde volkswoede bereikte het hoogtepunt op 20 augustus 1672 toen beide https://www.nationalgeographic.nl/geschiedenis-archeologie/a63153579/johan-cornelis-de-witt broers in Den Haag werden omgebracht. Johan en Cornelis werden niet alleen afgeslacht maar letterlijk ook geslacht door een razende menigte, die de lichamen ontdeed van lichaamsdelen en organen. Naar verluidt lieten sommige Hagenezen zich de lichaamsdelen (die in de traditie van goede Nederlandse koopmansgeest te koop werden aangeboden) goed smaken.

Afbeeldingen en beschrijvingen van deze gruweldaden vonden ook hun weg naar de rest van de Europese drukpersen. Met name de Duitse publicaties werden voorzien van huiveringwekkende prenten.


Portretten van de vermoorde broers en de moord
Bron: Google Boeken. Zie bronnenlijst nummer 1


Moord op de gebroeders de Witt.
Bron : Google Boeken. Zie bronnenlijst nummer 2 en 3


Moord op de gebroeders de Witt.
Bron : Google Boeken. Zie bronnenlijst nummer 2 en 3


Gebroeders de Witt, geslacht
Bron: Internetarchive. Bronnen lijst nummer 4

Niemand is voor deze slachting ter verantwoording geroepen of veroordeeld. Alle deelnemers , waarvan een groot deel met naam en toenaam bekend was bij de autoriteiten gingen vrijuit. Zouden er in het Haagse (of elders in dit aardse jammer dal) nog nazaten rondlopen van de menseneters uit 1672.

Lijst van bronnen bij de afbeeldingen

1.https://www.google.nl/books/edition/Vor_Blitz_de%C3%9F_fortstralenden_Adler_Blit/w2hgAAAAcAAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=br%C3%BCder+de+Witt&pg=PA56&printsec=frontcover

2 en 3. https://www.google.nl/books/edition/RELATIONIS_HISTORICAE_SEMESTRALIS_VERNAL/41IAaB1vW40C?hl=nl&gbpv=1&dq=br%C3%BCder+de+Witt&pg=PA74&printsec=frontcover

4.  https://archive.org/details/imageGIX360cMiscellaneaOpal/page/n433/mode/2up?view=theater