Posts tonen met het label Saramacca. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Saramacca. Alle posts tonen

donderdag 7 mei 2026

Onrustig Saramacca in 1829

In het najaar van 1829 werden er diverse expedities en patrouilles in de binnenlanden van Suriname georganiseerd tegen opstandige marrons en ook om weggelopen plantageslaven weer op te sporen en gevangen te nemen, volgens berichten die in 1830 verschenen in Nederlandse kranten.

Aan deze tochten namen ook de burgerwachten van de plantages deel naast de officiële troepenmacht. Kennelijk was het ook onrustig aan de beneden-Saramacca want er is sprake van een blank-officier van de plantage Kent die gewond was geraakt. Deze plantage lag niet ver van de plantage Concordia, die eigendom was van mijn voorvader William Elder, over wie ik in deze blog al vele malen heb geschreven.  De plantages langs de beneden-Saramacca waren grotendeels eigendom van Engelsen. 

detail 19e eeuws kaart van de Saramacca
Bron:
urn-gvn-SURI01-KAARTENZL-24-09-06-3-large

 

Plantages langs de beneden-Saramacca, 1829
Bron: www.delpher.nl

Inzet van Indianen van Coppename en de Koloniale Guides om de “weglopers” te vangen mocht niet baten. 

Uniform van de "koloniale guides"
Bron:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Colonial_Guides_of_Surinam_(1823).jpg

Een van de “guides” werd zelfs door de “muitelingen” doodgeschoten. Zelfs dood werd hem volgens het verslag geen rust gegund, want de rebellen groeven hem weer op om zijn hoofd op een voor hen gewijde plek te plaatsen.

Verslag van een expeditie in het najaar van 1829 tegen gevluchte en opstandige plantageslaven
Bron: www.delpher.nl

vrijdag 2 mei 2025

Familiegeschiedenis : Inwoners van Suriname, 1682-1830

Op de website allesurinamers

Is onlangs een nieuwe toegang beschikbaar gekomen, namelijk indices op de administratie van hoofdgelden en lijsten van inwoners tussen 1682-1830


Hoofdgeldlijsten
bron: allesurinamers

Hoofdgeldlijsten
bron: allesurinamers

Ik heb in deze toegangen een aantal namen van voorouders terug gevonden. Een deel van de informatie had ik ooit al verzameld met geduldig doorploegen van de scans van gedigitaliseerde archieven.

Inwoners  1762, 1770-1785 : Princes, (Prinses) van Meel, van Coetzee

Generale lijst 1797:  Cojo van Princes van Van Meel, Coba van Princes van Van Meel, Laquay van Princes van Van Meel, Ezechiël Simons

Grootboek  1805-1818 : John van William Elder, Jenny van William Elder, William van William Elder, William Elder. Ezechiël Simons, S.E. Simons, Kea van C. Dandlau, (D’anlau), C. Dandlau, Coba van Prinses van Van Meel

Hoofdgeld 1817 extra-ordinair:  Wed. Ezechiël Simons, Simon Ezechiël Simons, C. Dandlau, William Elder

1817 extra-ordinair opgavenboek: Wed. Ezechiël Simons, Simon Ezechiël Simons,

1830 opgavenboek:  Erven C. de Haas, Simon Ezechiël Simons, C.W.E. Nielo (plantage Schaapstede), Kea van Dandlau, Johanna Jacqueline van Dandlau, John Elder (plantage Alkmaar), Charles Elder (plantage Domburg), Jenny van Elder, William Elder (plantage Concordia Saramacca)

vrijdag 28 maart 2014

Familiegeschiedenis : de garderobe van een plantage-eigenares

Dankzij  een boedelbeschrijving uit 1844 van de overleden William Elder kunnen we een kijkje nemen in de klerenkast van zijn weduwe Jenny van Elder.

Jenny woonde op de plantage Concordia te Saramacca.

“Een chifonière, daarin bevonden drie dozijn boeken, twee dito kabaatjes+, een dozijn vesten, drieëndertig hembden, drie-en vijftig doeken in soorten* , vier dozijn kousen, een lapje flanel, negen korte en twee lange flanellen hembden, vijf zwarte lakensche vesten, drie lakensche rokken en ene dito broek, een partij Engelsche boeken”

+ Kabaatje (uit het Maleise kabaya) is een soort blouse of overhemd.
* In haar testament van 1831 is sprake van “wolle, zijde en andere stoffen”

Bron: Notarieel archief Suriname, 1828-1845, inventarisnummer 70 (12/13 nov. 1844 4e kwartaal acte 71 , scan 201-203)

http://www.gahetna.nl/collectie/archief/ead/index/eadid/1.05.11.15

woensdag 28 augustus 2013

Een Arnhemmer overleden op de plantage Concordia aan de Saramacca

Arnold Antonij Assueer Gaijmans (Gaymans) aanschouwde het levenslicht in Arnhem op 23 okt 1800. Hij stierf 41 jaar oud op 7 oktober 1842 te Rio Saramacca, Plantage Concordia, aan catherale galkoorts. Gaijmans was Luitenant ter Zee 1e kl. op de brik de Brak. Zijn overlijden werd 28 December 1842 aangegeven krachtens aanschrijving van Departement van Marine.
 
De plantage Concordia was in het bezit van mijn voorvader William Elder.


Gelders Archief, Burgerlijke Stand


Bron KB
 

 



 
 


donderdag 27 juni 2013

Familiegeschiedenis : uit de nalatenschap van William Elder

Na het overlijden van William Elder in september 1844 werden boedelbeschrijvingen en taxaties gemaakt van zijn nagelaten bezittingen. Deze boedelbeschrijvingen van november 1844 en voorjaar 1845 zijn vinden in het Notariëel Archief van Suriname.

De volgende slaven werden genoemd in de boedelinventarissen:
 

De slaven van Concordia (boedelinventarissen nalatenschap William Elder, 1844 en 1845)

Nummer

Naam

Beroep

Opmerkingen

Waarde in guldens

1844

1845

1

Fritou

bastiaan
 
600,-

675,-

2

Jacobus

1e timmerman
 
500,-

475,-

3

Figarro

2e timmerman en delver

met een borstkwaal

500,-

287,50

4

Sambo

timmerman en delver
 
600,-

650,-

5

William

1e delver

oud

400,-

362,50

6

William

2e delver, veldneger

doof, gebrek aan de schouder

300,-

175,-

7

Henrij (Harry)

veldneger

Ziekelijk (malinker)

250,-

25,-

8

Jacob

veldneger

met een breuk

350,-

337,50

9

Bob

delver
 
600,-

612,50

10

Adam

delver
 
700,-

737,50

11

Philip

koewachter
 
600,-

550,-

14

Johannes

timmerman
   
712,50

15

Alexander

dresneger

oud

300,-

212,50

16

Carel (Karel)

delver
 
700,-

775,-

17

Henrij (Henrie)
 
[…], malinker

300,-

0

18

Primo

delver
 
650,-

687,50

19

Jonas

delver
 
700,-

725,-

20

Avontuur

veldneger

met een zeer

300,-

200,-

21

Christiaan

delver
 
700,-

587,50

22

Thor

delver, veldneger
 
350,-

412,50

23

July

tuinier

oud, met een breuk

150,-

162,50

24

Valentijn

koewachter, kweekoppasser

oud met een breuk

150,-

62,50

25

November

koewachter

oud

200,-

162,50

26

August

kweekoppasser

oud

200,-

92,50

27

Pietje

delver (werkt in het veld)
 
700,-

625,-

28

Venus

veldmeid
   
500,-

29

Sally

veldmeid
 
500,-

187,50

30

Trin (Troy)
 
Ziekelijk (malinker) en zoon (zie 31)

0

700,-

31

Concordia

veldneger

32

Antoinette

huismeid

en kinderen

550,-

1187,50

33

Mimie

veldmeid

en kinderen

650,-

34

Abraham

zuigeling
 
100,-

35

Jetta

veldmeid

met hartziekte (borstkwaal) en zoon (36)

400,-

143,75

36

Mathijs

spelend
 
150,-

37

Frederica

creolenmeid,

oud , eene familie samen

150,-

527,50

38

Catharina

veldmeid
 
500,-

39

Cora
 
ziekelijk

200,-

40

Wisp
 
zuigeling

100,-

41

Maria

veldmeid
 
600,-

575,-

42

Berseba

veldmeid

650,-

612,50

43

Jaba

veldmeid

550,-

562,50

44

Europa

kreolenmeid

doof en oud

200,-

10,-

45

Geduld

spelend

creool

300,-

275,-

46

Laurens

delver
 
700,-

700,-

47

Adriaan

delver
 
700,-

750,-

48

Baron

delver
 
700,-

700,-

49

Isaak

delver

met borstkwaal (halfwerk?)

350,-

50,-

50

Lea
 
oud , een familie

100,-

2825,-

51

Rebecca 2

veldmeid,

oud

100,-

52

Quasie

delver
 
700,-

53

Coenraad op commando

delver, en loote bastiaan

650,-

54

Fortuna 2

veldmeid

600,-

55

Gracia;

veldmeid

600,-

56

Agatha
   

57

Pieter
   

58

Angelica

veldmeid

een familie

450,-

2512,50

59

Philida

veldmeid

400,-

60

Willemientje
   

61

Februari
 

62

Welcom

2e bastiaan, delver

700,-

63

April

delver

600,-

64

Trim
   

65

Adriana
 

66

Eva
 

72

Well (Will)

delver

met een dik been

500,-

462,50

73

Astrea

veldmeid
 
600,-

500,-

74

Rebecca 1

veldmeid
 
600,-

550,-

75

Julia

veldmeid

en kind (76)

500

675,-

76

Job
   

77

Fortuna 1

veldmeid

en kind (78)

500,-

637,50

78

Ann

79

Dorothea

veldmeid
 
550,-

562,50

80

L’Esperance

huismeid
 
350,-

487,50

81

Jacobus

werkt op steen

jongen

450,-

512,50

82

Laurens met Claverjas
 
spelend kind

350,-

275,-

84

Christiaan
     
337,50

85

Schrijntje of Theresia
     
375,-

87

Lena

werkt op steen

meisje

550,-

362,50

88

Mariana (Marijanna)

werkt op steen
 
550,-

500,-
 
Sony

veldneger
 
650,-
 
 
Jacky
 
ziekelijk

0
 
 

Slaven in de stad ( de ontbrekende nummers in de lijst hierboven)
 
naam

beroep

opmerking

waarde in guldens
       
1844

1845
 
Joe

delver
 
450,-

450,-
 
Thomas

kok
 
600,-

512,50
 
Jenny (Jany)

waschmeid

een familie

600,-

1625,-
 
Louis
   
 
Jeanis
 
Bernhard
 
John

voeteboy

jongen
 
Jeanis

voeteboy

jongen

550,-

162,50
 
Christiaan
     
325,-


NB. De nummering in kolom 1 is ontleend aan de inventaris uit 1845.
Slaven met een familierelatie zijn cursief aangegeven