Anaconda's en andere reuzenslangen

Europese reizigers die zich zo’n 500 jaar geleden naar verre continenten waagden, op zoek naar rijkdom, roem en avontuur kwamen in Afrika, Azië en de “Nieuwe Wereld” allerlei bijzondere dieren tegen. Deze niet geheel ongevaarlijke ontmoetingen werden uitgebreid beschreven in hun reisverhalen en soms met spectaculaire afbeeldingen verlucht.

Met name de in Europa onbekende reuzenslangen (pythons, boa’s en anaconda’s) deden de lezers lekker griezelen bij de open haard

Ontmoeting met een wurgslang in Oost-Indië
Bron:
https://www.google.nl/books/edition/Drie_seer_aenmercklijcke_reysen_nae_en_d/DQybUj5-5WYC?hl=nl&gbpv=1&dq=drie+seer+aenmercklijcke+reysen&pg=PA208&printsec=frontcover

 

Schipbreukelingen in Azië en grote slangen
Bron:
https://www.google.nl/books/edition/Gef%C3%A4hrlicher_Schiff_bruch_des_Ost_Jndis/RwUJ0C1q7Q8C?hl=nl&gbpv=1&dq=gef%C3%A4hrlicher+schiff+bruch&pg=PA2&printsec=frontcover

 

Python wurgt een buffel in Oost-Indië
Bron:
https://www.google.nl/books/edition/Universal_Magazine_of_Knowledge_and_Plea/6tEUrd3cjZUC?hl=nl&gbpv=1&dq=universal+magazine+of+knowledge+and+pleasure+snake&pg=PA317&printsec=frontcover

 

Afrikaanse wurgslang
Bron:
https://archive.org/details/imageGIX360bMiscellaneaOpal/page/755/mode/thumb

De ergste monsterslangen bleken echter in Midden- en Zuid-Amerika te leven.

De Engelse reiziger Sir Walter Raleigh maakte in zijn tocht door de  Guyana’s kennis met de in de rivieren levende mensen verslindende reuzenslangen. De afbeeldingen in edities van zijn reisverslag zijn huiveringwekkend.

Guyana of de Wilde Kust is het gebied tussen de rivieren Orinoco en Amazone. 

De afbeelding spreekt voor zich. Slangen in Guyana
Bron:
https://www.google.nl/books/edition/Vierte_Schiffart/e4e5PVBxnZ0C?hl=nl&gbpv=1&dq=Vierte+Schiffart&pg=PP2&printsec=frontcover

Avonturen aan de Wilde Kust
Bron: 
https://www.google.nl/books/edition/Newe_Welt_und_Americanische_Historien/CapYAAAAcAAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=newe+welt+und+americanische+historien&pg=PA1&printsec=frontcover

 

Hoe groter, hoe enger
Bron :
https://www.google.nl/books/edition/De_wijd_beroemde_voyagien_na_Oost_en_Wes/2fdGAAAAcAAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=wijd-beroemde+voyagien&pg=RA6-PA47&printsec=frontcove

 

Ook andere Engelsen hadden te maken met deze enorme rivierslangen in de tropen.

Engelsen in de nacht belaagd door slangen uit de rivier
Bron:
 https://www.google.nl/books/edition/De_Wytberoemde_Voyagien_der_Engelsen_Nie/NehlV3awW9MC?hl=nl&gbpv=1&dq=wytberoemde+voyagien&pg=RA35-PA5&printsec=frontcover

De reuzenslangen van het Amerikaanse continent werden aangeduid als Boa of Aboma (in Suriname). Deze slangen werden met de generieke naam boa aangeduid. In de late 18^e eeuw kwam ook de naam aboma in gebruik. 

De benaming aboma in Suriname, door Fermin
Bron: 
https://www.google.nl/books/edition/Histoire_naturelle_de_la_Hollande_%C3%A9quin/mK8QB0Q88V8C?hl=nl&gbpv=1&dq=aboma+fermin&pg=PA56&printsec=frontcover

De naam aboma was afkomstig uit Suriname en werd vermeld in de Beschrijving vande Colonie van Suriname door Philippe Fermin een Franse arts die vanaf 1754 in Suriname woonde en drie boeken over de kolonie uitgaf. Fermin gebruikt de naam Aboma in zijn beschrijving van de slangen in Suriname, evenals de latere John Gabriel Stedman, die ook in Suriname verbleef.

Een in Suriname gevangen aboma wordt gevild.
Bron:  
 https://www.google.nl/books/edition/Reize_naar_Surinamen_en_door_de_binnenst/mGdCAAAAcAAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=aboma+stedman&pg=PT2&printsec=frontcover

De hieronder getoonde wetenschappelijke laat 18^e-eeuwse aquarellen zijn heel wat nuchterder en realistischere dan de monstrueuze schepselen uit de oude doos.

 Boa Aboma
Bron: 
https://www.google.nl/books/edition/Aquarellzeichnungen_von_Reptilien_II_BSB/0sdLpGmsVF4C?hl=nl&gbpv=1&dq=aboma+boa&pg=PP77&printsec=frontcover

Boa Scytale, een oude benaming voor de Groene Anaconda
Bron: 
https://www.google.nl/books/edition/Aquarellzeichnungen_von_Reptilien_II_BSB/0sdLpGmsVF4C?hl=nl&gbpv=1&dq=aboma+boa&pg=PP77&printsec=frontcover

De benaming anaconda voor een reuzenslang duikt voor het eerst op in een beschrijving uit Ceylon. De bewoners aldaar noemden deze slangen anaconda.

Beschrijving van de anaconda van Ceylon in 1768
Bron :
https://www.google.nl/books/edition/The_Scots_Magazine/fywoAAAAYAAJ?hl=nl&gbpv=1&dq=anaconda&pg=PA673&printsec=frontcover

Later in de 19^e eeuw zou deze van oorsprong Aziatische naam ook worden gegeven aan de allergrootste waterslangen in Zuid-Amerika, die in de 18^e eeuw onder de naam Boa Scytale (de Groene Anaconda) werden beschreven.

 De anaconda prikkelt nog steeds de verbeeldingen, getuige de filmreeks Anaconda. 

Als je deze films niet hebt gezien heb je niks gemist.

Ganissone, Quenavady en "God of Wisdom"

In de loop van de eeuwen is de Hindoegod Ganesha in de Europese pers wel op drie bijzondere manieren afgebeeld.

Ganissone

In het vervolg op “Le Imagini con la sposizione de i dei de gli antichi” door Vincenzo Carteri (in 1556 uitgegeven), namelijk Seconda Parte delle Imagini de gli Dei Indiani  door  Lorenzo Pignoria, (edities 1614 en later)  is een afbeelding van Ganesha opgenomen. Dit werk is te vinden in The internet Archive

Tekst behorende bij de afbeelding van Ganissone
Bron: The internet Archive

Deze Italiaanse tekst bestaat behandelt de tempel te Elephanta  en de god Ganesha. Ik parafraseer"

Een Jezuïet schreef in 1553 uit Goa, dat hij een tempel in dat land had gezien. Waarin hij een beeld zag met drie hoofden, drie benen, en drie handen, en dat deze de Pagode van de Olifant werd genoemd, en in 1560 verhaalde Vader Lodovico Fores, dat een afgodsbeeld in de omgeving van Goa, genaamd Ganissone, het hoofd van een olifant droeg. De geestelijke vertelde ook hoe Ganesha door zijn moeder Eva werd geschapen en hoe haar jaloerse echtgenoot Adam, die haar van ontrouw verdacht de jongen onthoofdde. Hij kreeg later echter spijt en onthoofdde een olifant en zette de olifantskop op het lichaam van de jongen.  Een in deze gedaante werd hij geheiligd….

Shiva en Parvati werden in deze geschiedenis Adam en Eva genoemd.

Afbeelding van Ganesha rechts en een gefantaseerde Trimurti
Bron: The Internet Archive

 Het rechter figuurtje is Ganissone (Ganesha). De linker figuur is een fantasie. De tekenaar combineerde de beschrijving van het beeld met drie hoofden en evenzovele armen en benen met de beschrijving “Pagode van de Olifant” tot een griezelig schepsel dat zo uit het Lovecraft Universum  lijkt weggelopen.

Zie ook voor het complete werk over de antieke goden onder andere : 

https://digi.ub.uni-heidelberg.de/diglit/cartari1626/0064/image,info,thumbs#col_thumbs

 Quenavady

Phillippus Baldaeus  publiceerde in 1672 een afbeelding  van een staande Ganesha, genaamd Cipren Quenavady, zoon van Ixora en Paramesceri. Baldaeus gaf een ander verhaal over de geboorte van Ganesha. Quenavady is een verbastering van Ganpathy, een van de andere namen van Ganesha

Cipren Quenavady, zoon van Ixora en Paramesceri, 1672
Bron: www.delpher.nl

De afbeelding in het boek van Baldaeus werd in 1723 overgenomen door onder andere Bernard Picart 

Quenavadi, 1723 door B. Picart
Bron: www.delpher.nl

God of Wisdom

Bron: books.google

In deze Engelse publicatie uit 1821 is een wel heel bizarre afbeelding van Ganesha onder de titel “God of Wisdom” opgenomen. Zie onderstaande prent. Nightingale noemt Ganesha als de afgebeelde God of Wisdom.

God of Wisdom uit het werk van dominee J.Nightingale  
Bron: books.google

De oudste versie van deze afbeelding heb ik gevonden bij Picart,  Deze plaat uit de uitgave van 1728 werd in ieder geval nog gedrukt in een latere editie van nazaten van Picart in 1816. De vertaalde tekst bij deze afbeelding luidt: “De Godheid, die de Cingalezen aanbidden als de God van de Wijsheid".

“De Godheid, die de Cingalezen aanbidden als de God van de Wijsheid"
Bron: www.delpher.nl

Beschrijving van de God van de Wijsheid, verstand, rijkdom en gezondheid, 1728
Bron: www.delpher.nl

Picart nam in zijn werken ook standaard Quenavadi op. De Ceylonese God van de Wijsheid kreeg geen naam. Ook Ganesha geldt als god van wijsheid. Het enige wat beide afbeeldingen gemeen hebben is een olifantenhoofd.

De "Divinité de la Sagesse” is tussen 1728-1821 afgebeeld in diverse overzichtswerken over de godsdiensten in de wereld.

1741, God van de Wijsheid
Bron: books.google

God van de Wijsheid op Ceylon
Afbeelding uit 1753
Bron: books.google

De God van de Wijsheid, 1816
Bron : www.delpher.nl

Opvallend is dat de Ceylonese Ganesha bij Picart en navolgers werd afgebeeld als een soort Europese duivel met bokkenpoten, onder invloed van behoorlijk opspelende hormonen. Ik vraag me af waar dit nogal demonische beeld van Ganesha vandaan komt.